Rozpoznawanie złóż

Złoża surowców mineralnych, są coraz bardziej cenne. Kiedyś wydawało się, że na Ziemi mamy niewyczerpane zasoby właściwie każdego surowca. Obecnie w niektórych przypadkach, przysłowiowo szorujemy po dnie. Z tego również wynika taka sprawa, że aby móc zapewnić sobie bezpieczeństwo surowcowe, musimy działać dwufazowo lub nawet trójfazowo.

Wydobywanie i rozpoznawanie złóż surowców naturalnych

Zapewnienie sobie bezpieczeństwa surowcowego, które też często wiąże się z bezpieczeństwem energetycznym, wymaga od nas, stałego poszukiwania oraz eksploatowania nowych złóż surowców naturalnych. Warto jest wspomnieć, że najlepsze złoża, które zawierały najwięcej w sobie minerałów i pierwiastków, które moglibyśmy wykorzystywać jako paliwo lub jako materiały różnego rodzaju, zostały w większości już wyczerpane. Dlatego kluczowym aspektem, jeszcze zanim zaczniemy złoże eksploatować, jest odpowiednie rozpoznanie złoża. Czym jest właściwie rozpoznanie złoża? Rozpoznanie złoża nie jest tym samym, co jego odkrycie, ponieważ samo wykrycie faktu, że na danym terenie mamy zasoby jakiegoś cennego kruszcu nie oznacza, że możemy rozpocząć eksploatację. Rozpoznanie złoża polega na tym, że oceniamy jak bardzo, złoże jest zasobne w poszukiwany minerał, określamy jakimi technologiami możemy go wydobywać oraz czy istnieją jakieś przeszkody, czy utrudnienia w jego wydobyciu, oraz późniejszej obróbce. Ponieważ warto wspomnieć o tym, że wiele minerałów występuje z innymi pierwiastkami lub innymi minerałami towarzyszącymi i nie zawsze powoduje to, że obróbka czy wydobycie jest bezproblemowe. Rozpoznanie złoża jest kluczowe pod względem oceny ekonomicznej, czyli opłacalności eksploatacji. To w zasadzie jest podstawą konkurencyjności na rynku wydobywczym. Wyobraźmy sobie taką sytuację. Zarządzamy wielkim konsorcjum wydobywczym, Nasi geologowie odnaleźli wielkie złoża tytanu, żelaza lub innego pierwiastka metalicznego. Podejmujemy natychmiastową decyzję o wykupieniu koncesji na jego eksploatację i rozpoczynamy etap inwestycji w infrastrukturę. Niestety bardzo szybko okazuje się, że oprócz poszukiwanego metalicznego pierwiastka, w rudzie znajduje się spore zanieczyszczenie arsenem. Arsen jest toksyczny, więc proces technologiczny musi być znacząco zmodyfikowany, aby można było rudę przetwarzać, Modyfikacja procesu jest niestety na tyle kosztowna, że cała inwestycja przynosi zyski, a nie straty. Sytuacja taka może mieć miejsce, jeśli rozpoznanie złoża nie jest wystarczające. Jest to obecnie jedna z najważniejszych kwestii, nad jakimi pochylają się prezesi najważniejszych spółek. Prawidłowe rozpoznanie złoża może czasem decydować o sukcesie finansowym firmy oraz jej upadku.

 

Zobacz również:

 

Recykling

Wtórne wykorzystanie surowców jest również niezwykle istotne. Jeżeli poruszamy kwestie kurczących się zasobów naturalnych, to recykling ma w zasadzie dwa bardzo duże plusy i praktycznie żadnych punktów negatywnych. Pierwsza sprawa dotyczy tego, że wtórne przetworzenie surowców powoduje, że w obiegu znajduje się zoptymalizowana ilość danego surowca – na przykład metalu. Kiedyś, kiedy wydawało nam się, że na przykład żelaza mamy pod dostatkiem, stare samochody czy inne wykonane ze stali lub z żelaza przedmioty, były po prostu złomowane. Bardzo rzadko dochodziło do faktycznego recyklingu na wielką skalę. Metal po prostu rdzewiał i niszczał. Przez co ilość tego metalu w obiegu się zmniejszała. Ubytki te należało uzupełnić nową produkcją stali oraz wydobyciem żelaza. Tak było kiedyś, ponieważ stal i żelazo było relatywnie niedrogie, a recykling był uważany za zbyt kłopotliwy. Obecnie okazuje się, że po poczynieniu odpowiednich inwestycji oraz stworzeniu systemu, powtórne przerobienie odpadów jest łatwe i proste. Drugą sprawą jest aspekt ekonomiczny recyklingu. Sporo taniej jest przerobić produkt, który zawiera sam w sobie mnóstwo poszukiwanego surowca. Dla przykładu popatrzmy, jak wygląda przetwórstwo miedzi. Miedź elektrolityczna zawiera w sobie 99,9% czystej miedzi. Kiedy mamy wystarczającą ilość starych przewodów wystarczy przetopić je w hucie i otrzymujemy od razu produkt o bardzo wysokiej zawartości miedzi, który w niektórych przypadkach jest doczyszczany elektrolitycznie. Wytop miedzi z rudy, obejmuje jej wydobycie, przetop hutniczy (sporo mniej wydajny niż przetop złomu miedzianego), elektrorafinację i inne procesy w zależności o potrzeb.

Materiały alternatywne

Zastąpienie materiału innym materiałem, którego mamy pod dostatkiem jest również dobrym krokiem. Najczęściej materiały takie są zaawansowane technologicznie i ich powstanie nie było możliwe, bez udziału technologii XXI wieku. Dobrym przykładem jest włókno węglowe. Włókno węglowe w wielu zastosowaniach może zastąpić stal lub aluminium. Bardzo często materiał ten w zadowalającym stopniu zastępuje materiały tradycyjnie stosowane, a w wielu przypadkach właściwości włókna węglowego sprawiają, że spisuje się lepiej niż stal, czy aluminium. Takim zastosowaniem jest na przykład użycie włókien węglowych do produkcji ram rowerowych.